Search results for "XIX wiek"
showing 8 items of 8 documents
Tożsamość kobiety nietuzinkowej w świetle wspomnień Zofii Kowalewskiej
2016
Sofya Kovalevskaya (1850-1891) was an extraordinary gifted woman who stood out significantly from the nineteenth century Russian women. A Russian, of Polish-German descent, Kovalevskaya was an outstanding mathematician and a professor at Stockholm University. Besides her scientific activities, Kovalevskaya was also a writer and publicist. She is the author of a number of novels, a play (in collaboration with Anne-Charlotte Leffler-Edgren), and over a dozen of poems. Her output also includes autobiographical Recollections o f Childhood, which reveal insights into different aspects of personal and social identity of this exceptional woman. Kovalevskaya's traumatic relationships with her famil…
Obrazy brudu - brud w obrazowaniu górnośląskich krytyków kultury
2012
W sieci (obrazów, intryg i spisków) - na marginesie literackiej reprezentacji XIX wieku w prozie "Dominový efekt" Václava Vokolka
2023
The subject of this article is an analysis of the representation of the nineteenth century in Václav Vokolek’s multithreaded prose work Dominový efekt. The work can be regarded as a specific continuation of the work Cesta do pekel, especially if the pictorial perspective and the conviction that humanity is in a network of secret organisations, conspiracies and, nowadays, various systems are regarded as common points. In this text, the focus is mainly on the reconstruction of the figure of Ernst Gustav Doerell, a 19th- century landscape painter of Northern Bohemia, whose paintings reflected the changes taking place in the natural landscape of the region. Using the historical prototype in par…
Brud zdetronizowany. O XIX-wiecznej krucjacie higienicznej
2012
Muza czy artystka? Sytuacja twórczych kobiet w XIX-wiecznej Francji, na przykładzie biografii i twórczości Berthe Morisot
2021
Artykuł otwiera krótkie wprowadzenie, które ma na celu przedstawienie sytuacji kobiet artystek w XIX wieku. Postacią, wokół której koncentruje się dalsza część tekstu, jest Berthe Morisot, jedyna kobieta regu-larnie prezentująca swoje obrazy na wystawach impresjonistycznych. Jej nowatorską twórczość często jednak przyćmiewa fakt, iż była muzą Édouarda Maneta, który uchwycił jej postać na kilku słynnych obrazach. Przez lata w kręgach historyków kultury utrzymywało się przekonanie, iż sztuka Berthe Morisot pozostaje pod silnym wpływem stylu Maneta, lecz w niniejszym tekście przywołane zostają argumenty ukazujące, iż ich wpływ był wzajemny. Uważa się, że przyjaźń z Manetem ułatwiła przyjęcie B…
Ręka, noga, mózg na ścianie, czyli ludzkie szczątki jako kurioza w XIX-wiecznych opowieściach grozy
2016
W XIX stuleciu, „wieku przedmiotów”, kolekcjonowanie ludzkich szczątków, stanowiące przejaw chęci poznania tajemnic człowieka, nic należy do rzadkości. Zakonserwowane w różny sposób fragmenty ludzkiego ciała stanowią również powtarzający się element popularnego nurtu opowieści grozy. W okresie romantyzmu stanowią one jeden z ważnych elementów cudowności, skupiając na sobie narrację i prowokując kolejne niezwykłe wydarzenia (Stopa mumii Theophile’a Gautiera). W ujęciu pozytywistyczno-naturalistycznym wprowadzają element niezwykłości do scjentystyczncgo dyskursu o święcie (Ręka Guy de Maupassanta). Z kolei w tekstach późniejszych, w kontekście okultyzmu i surrealistycznej fantastyki, świadczą…
Wokół dramaturgicznego debiutu Felicjana Faleńskiego
2021
Nigdy niewydany pierwszy ukończony dramat Felicjana Faleńskiego – Smutne dzieje powstania w Dalekarlii z 1867 roku – odpowiada programowym założeniom Victora Hugo, wedle których dzieło sztuki dramatycznej powinno być „przeszłością ożywioną na rzecz teraźniejszości”. Pisany pod wpływem świeżego wspomnienia powstania styczniowego traktuje o zrywie Szwedów przeciwko dominacji Danii w związku państw skandynawskich ustanowionym przez unię kalmarską u schyłku XIV wieku, przedstawia nadużycia Duńczyków i króla Eryka Pomorskiego, bunt szwedzkich możnowładców i mas ludowych pod dowództwem prostego górnika, obalenie króla, zdradę jednego z feudałów, zamach stanu, skrytobójstwo. Akcja została skompono…